Kreatynina – co to jest?

Kreatynina jest organicznym związkiem chemicznym powstającym na skutek metabolizmu białek (kreatyny), który zachodzi głównie w mięśniach szkieletowych naszego organizmu. Kreatynina jest filtrowana przez nerki i wydalana wraz z moczem.

Badanie poziomu kreatyniny

Na podstawie badania krwi określającego stężenie kreatyniny w surowicy krwi można ocenić stan czynności wydalniczej nerek i wychwycić problemy w ich funkcjonowaniu w bardzo wczesnym stadium, gdy nie występują jeszcze żadne inne niepokojące objawy.

Klirens kreatyniny i wskaźnik GFR – co oznacza?

Czasami w celu bardziej precyzyjnej oceny czynności nerek oznacza się również dobowe wydalanie kreatyniny z moczem. Wówczas wskaźnik ten wykorzystywany jest do obliczenia tzw. klirensu kreatyniny. Wynik ten często podawany jest razem ze wskaźnikiem GFR, określającym wielkość przesączania kłębuszkowego.
GFR to najważniejszy wskaźnik oceny czynności nerek obliczany na podstawie wyniku badania kreatyniny. Aby zrozumieć jego znaczenie, musimy poznać schemat budowy nefronu, czyli podstawowej jednostki strukturalnej nerki. Nefron składa się z kłębuszka nerkowego otoczonego torebką oraz kanalika nerkowego. To właśnie w kłębuszku nerkowym dochodzi do filtracji przepływającej krwi, tzw. filtracji kłębuszkowej i to jej wskaźnik określa wielkość przesączania kłębuszkowego, czyli tzw. GFR.

Poziom kreatyniny – kiedy wykonywane jest badanie?

Badanie wykonywane jest u wszystkich osób, u których konieczna jest ocena czynności nerek i dotyczy to przede wszystkim pacjentów:

  • przed zabiegami chirurgicznymi;
  • przy podejrzeniu niewydolności nerek, wątroby, trzustki;
  • przed badaniami diagnostycznymi wymagającymi podania kontrastu (tomografia komputerowa, rezonans magnetyczny, koronarografia);
  • dializowanych i po przeszczepie nerek.

Normy poziomu kreatyniny w surowicy krwi

Wyniki badań powinny mieścić się w zakresach:

  • u mężczyzn 60-120 umol/l;
  • u kobiet 50-110 umol/l;
  • u dzieci młodszych niż 5 letnie – 20-40 umol/l/;
  • u kobiet ciężarnych poniżej 50 umol/l – stężenie kreatyniny obniża się, ze względu na fizjologiczne zwiększenie przepływu krwi.

Co oznacza podwyższony poziom kreatyniny?

Podwyższony poziom kreatyniny może wskazywać na:

  • ostrą niewydolność nerek;
  • przewlekłą niewydolność nerek – jeżeli podwyższony poziom kreatyniny utrzymuje się przez okres powyżej 3 miesięcy;
  • kwasicę ketonową.

Podwyższony wynik może być spowodowany również tym, że pacjent przyjmuje leki podwyższające poziom kreatyniny lub przed badaniem wykonywał intensywne ćwiczenia fizyczne. Dlatego należy ograniczyć aktywność fizyczną na dobę przed badaniem kreatyniny.

Co oznacza obniżony poziom kreatyniny?

Obniżony poziom kreatyniny występuje u osób:

  • niedożywionych;
  • z małą masą mięśniową;
  • prowadzących zbyt restrykcyjną dietę;
  • chorujących na choroby prowadzące do zaniku mięśni i choroby wątroby;
  • kobiet w ciąży.

Co zrobić, gdy wynik badania kreatyniny jest nieprawidłowy?

Każdy nieprawidłowy wynik badania laboratoryjnego wymaga oceny przez lekarza.  W przypadku wystąpienia objawów ostrej choroby konsultacja powinna być wykonana w trybie pilnym.

W Ober Clinic możesz zarówno porozmawiać z lekarzem na temat niepokojących Cię objawów, jak również wykonać niezbędne badania laboratoryjne. -> https://oberclinic.pl/zakres-uslug/badania-laboratoryjne/